İşte bu dönemde, finansal fırtınaya karşı portföyünü korumak isteyen akıllı paranın yöneldiği çok net bir adres var: Gıda, tarım ve endüstriyel emtia hisseleri. Endekslerin genel gidişatına meydan okuyan bu hisseler, yatırımcı için sadece birer getiri aracı değil; kelimenin tam anlamıyla "portföyün yeni kalkanı" konumunda.
Beta Değeri Düşük, Yaşam Değeri Yüksek: Defansif Güç
Borsada işler ters gittiğinde, yatırımcının ilk yapması gereken hamle portföyün "Beta"sını, yani endekse olan duyarlılığını düşürmektir. Faizlerin yüksek olduğu, nakdin sıkıştığı bir ortamda insanlar yeni bir akıllı telefon almayı, lüks bir tatile çıkmayı veya teknolojik yatırımları erteleyebilirler. Ancak ne kadar büyük bir ekonomik kriz olursa olsun, hiç kimse beslenmeyi erteleyemez; sanayi üretimi tamamen durmadıkça hiçbir fabrika hammadde alımını sıfırlayamaz.
Gıda ve emtia hisselerini endekslerin geri kalanından ayıran en büyük güç bu mecburiyettir. Endeks genelindeki şirketlerin kârlılıkları talep yetersizliğinden dolayı erirken; un, yağ, makarna, gübre üreten ya da bakır ve çinko gibi temel sanayi metallerini sağlayan şirketlerin ciroları enflasyonist korumayla ayakta kalır. Dolayısıyla bu hisseler, borsa düşerken endekse kıyasla çok daha güçlü ve dirençli bir grafik çizerler.
Gıda Milliyetçiliği ve Emtia Çevrimi Endeksleri Nasıl Bölüyor?
Bugün küresel borsa endekslerinde net bir ayrışma, tabiri caizse ikili bir dünya izliyoruz. Bir yanda yüksek faiz ve likidite kuruluğu yüzünden çarpanları (F/K oranları) hızla aşağı çekilen teknoloji, gayrimenkul ve perakende dışı sektörler var. Diğer yanda ise jeopolitik risklerin tetiklediği "gıda milliyetçiliği" ve hammadde savaşlarından beslenen emtia üreticileri yer alıyor.
Ülkelerin kendi halkını korumak için tarım ihracatına kısıtlamalar getirmesi ve küresel tedarik zincirindeki kırılmalar, tarımsal emtia fiyatlarını yukarıda tutuyor. Aynı şekilde, yeşil enerji dönüşümünün iskeletini oluşturan bakır ve çinko gibi metallere olan uzun vadeli yapısal talep de canlılığını koruyor. Bu durum, endekslerin genel toplamı (örneğin ana endeks) aşağı doğru süzülürken; Gıda, Tarım veya Madencilik gibi alt endekslerin pozitif ayrışmasına, hatta zaman zaman tek başına kafayı yukarı kaldırmasına yol açıyor.
"Kalkan" Stratejisi: Portföy Bu Dönemde Nasıl Dengelenmeli?
Bu hisselere yatırım yapmak, borsada körü körüne bir yükseliş kovalamak demek değildir. Bu tam anlamıyla bir "silahsız savunma hattı" kurma stratejisidir.
- Enflasyon Koruması: Gıda ve emtia şirketleri, yükselen girdi maliyetlerini (enerji, lojistik vb.) son tüketiciye en hızlı ve en doğrudan yansıtabilen sektörlerdir. Bu da onların brüt kâr marjlarını korumalarını ve borsadaki çöküş dönemlerinde bile nakit akışlarının kesintiye uğramamasını sağlar.
- Temettü Verimliliği: Bu tarz köklü sanayi ve gıda devleri, büyüme şirketleri gibi sürekli agresif yatırım yapmak yerine, elde ettikleri nakdi düzenli olarak ortaklarıyla paylaşma (temettü ödeme) eğilimindedir. Endeksin sermaye kazancı sunmadığı (hisselerin yükselmediği) bir dönemde, düzenli temettü geliri portföyün en büyük can suyu olur.
Fırtınada Gemiyi Limanda Tutmak
Ekonomi tarihi boyunca hiçbir borsa krizinin, insanlığın en temel ihtiyaçlarını üreten sektörleri tamamen yok edemediğini gördük. Dot-com balonu patladığında da, 2008 finansal krizinde de, yakın geçmişteki küresel çalkantılarda da defansif limanlar hep aynı kaldı.
Eğer önümüzdeki dönemde de borsadaki düşüş eğiliminin ve dalgalanmaların devam edeceğini öngörüyorsak, finansal varlıklarımızı korumak için ekrandaki spekülatif rüzgarlara kapılmayı bırakmalıyız. Portföye eklenecek doğru seçilmiş, borçluluğu düşük, hammadde gücünü elinde bulunduran gıda ve emtia hisseleri, bu fırtınalı denizde gemiyi limanda tutacak en sağlam çıpadır. Unutmayın; piyasalar düşerken kazanmak sadece kâr etmek değil, var olan sermayeyi minimum hasarla bir sonraki yükseliş dönemine taşıyabilmektir.
Gamze Kıvanç
