TCMB'nin Para Politikası Sıkı mı Gevşek mi ?
İbrahim Yalçın

İbrahim Yalçın

Büyüteç

TCMB'nin Para Politikası Sıkı mı Gevşek mi ?

11 Mart 2018 - 21:51

 

TCMB'nin Para Politikası Sıkı mı Gevşek mi ? 

Merkez Bankası, ekonomideki son likidite kaynağı olarak piyasalarda bankalara ödünç para vermekte veya bankalardan ödünç para alabilmektedir. Merkez Bankası, faiz oranlarını piyasaları etkilemek amacıyla belirlemektedir. Merkez Bankası Para Politikası Kurulunun faiz kararları, önceden ilan edilmiş bir takvim çerçevesinde yapılan toplantılarında alınmaktadır. 

 

Bugün Merkez Bankasının piyasalara uyguladığı faiz oranları aşağıdaki gibidir.

 

1 Haftalık Repo Faizi :

Borç Alma : -             Borç Verme : 8.00

Gecelik O/N :

Borç Alma : 7,25        Borç Verme : 9.25

Geç Likidite Penceresi :

Borç Alma : -              Borç Verne : 12:75 

Merkez Bankamız son zamanlarda ilk iki faiz türünü uygulamaktan kaçınıp GLP aracılığıyla piyasaları 12.75 faiz oranını kullanarak fonlamaya devam etmektedir.

Merkez Bankası'nın temel amacı Fiyat İstikrarını sağlamaktır. Bu bağlamda Enflasyon oranlarını incelersek :

Enflasyon Oranı :

2017 - 12 : 11.92

2018 - 1   : 10:35

2018 - 2   : 10:26

Merkez Bankasının para politikası sıkı mı yoksa gevşek mi ? Bu soru son zamanda tartışılmaktadır. Çünkü MB uyguladığı faiz oranıyla hedeflediği enflasyon oranına ( 2009 - 2010 yılları hariç ) bir türlü ulaşamamaktadır. Bu yüzden birçok kişi faizlerin arttırılması gerektiğine dair söylemlerde bulunmaktadır. Öncelikle konuyu değerlendirirken enflasyonun neden kaynaklandığını analiz etmekle başlamak gerekir.

Bizim son dönemde yaşadığımız enflasyon, toplam talep koşullarının etkili olmasının yanı sıra girdi maliyetlerine bağlı olarak fiyatların değişmesi sonucu oluşmaktadır.

Sadece talep temelli bir enflasyon olsa faizleri arttırarak talebi azaltıp enflasyonu düşürebilirsiniz fakat 

talep destekli maliyet temelli enflasyonun olduğu durumlarda faiz artırımı tek başına yeterli olmayabilir. Son dönem enflasyonumuzun artışında önemli payı olan gıda fiyatlarındaki artış enflasyonu yukarı doğru baskılamaktadır. 

Türk lirasının döviz kuru sepeti karşısındaki değer kaybı ve başta petrol olmak üzere ithalat fiyatlarındaki artışlar nedeniyle temel mallar öncülüğünde enflasyonda artış kaydetmiş, bu durum enflasyondaki yukarı yönlü seyri desteklemiştir. Başta Petrol olmak üzere emtia fiyatları yukarı yönlü bir seyir izlendiğinden üretici fiyatlarının artışının önemli ölçüde hızlandığını ve tüketici fiyatları üzerinde üretici fiyatları kaynaklı baskılar güçlü seyrini koruduğunu görüyoruz. Bu durumda faiz artırımı tek çıkar yol olmadığını uzun dönemde farklı argümanların kullanılması gerektiği söyleyebiliriz.Bunlar :

Yurtiçi gıda üretimi desteklenmeli ve sağlıklı tedarik zinciri oluşturma çalışmaları yapılmalı.

Yerli ve Yenilenebilir Enerjiye yönelik adımlar hızlandırılmalı.

İthal ettiğimiz ara malları ülke içinde üretmeye yönelik çalışmalar yapılmalı. Devlet KGF aracılığıyla önceliği bu yöndeki projelerle ilgili olan iş insanlarına destek sağlamalı.

MB finansal piyasa araçlarını dövizdeki oynaklığı azaltacak şekilde genişletmeli, derinleştirilmeli. Dövizdeki artışlar maliyet temelli enflasyonu tetiklemektedir.

Bana göre MB'nın uyguladığı para politikası sıkı fakat olması gereken diğer uygulamaların gevşek olması MB'nin hedeflerine ulaşamamasına neden olmaktadır.

Bir sonraki yazıda görüşmek dileğiyle.

 

Esen Kalın

YORUMLAR

  • 1 Yorum