Türkiye, 2025 yılında turizm gelirinde tarihi seviyelere ulaştı. Turizm geliri yıllık bazda yüzde 6,8 artarak 65,2 milyar dolara yükselirken, ziyaretçi sayısı da yaklaşık 63,9 milyon kişi olarak gerçekleşti.

Devrim Köfteoğlu

2026 yılında ise turizm gelirinde yeni hedefler gündemde. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından açıklanan beklentiler doğrultusunda Türkiye’nin 68 milyar dolar seviyesinde turizm geliri hedefi bulunuyor.

2026 Turizmde Döviz Girişi Beklentisi

Turizm sektörü Türkiye’nin cari dengesi açısından kritik rol oynuyor. Yabancı ziyaretçilerin yaptığı harcamalar; konaklama, yeme-içme, ulaşım ve alışveriş kalemleri üzerinden ekonomiye doğrudan döviz sağlıyor.

2026 yılının ilk çeyreğinde turizm geliri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 4,2 artarak 9,9 milyar dolar seviyesine çıktı.

Turizm Geliri Grafiği

Turizm Geliri (Milyar $) 2024 ███████████████████████████ 61 2025 █████████████████████████████ 65,2 2026 Hedef ██████████████████████████████ 68

Uzmanlara göre 2026 yılında gelir artışında;

Kişi başı turist harcamasının yükselmesi,

Sağlık ve gastronomi turizminin büyümesi,

Lüks segment konaklama yatırımları,

Uzun konaklama süreleri

belirleyici olacak.

Türkiye’nin Otel Yatak Kapasitesi Büyüyor

Türkiye, Avrupa’nın en güçlü turizm altyapılarından birine sahip ülkeleri arasında yer alıyor. Özellikle Antalya, İstanbul, Muğla ve İzmir gibi merkezlerde otel yatırımları yoğunlaşıyor.

Turizm sektöründe toplam yatak kapasitesi 1,5 milyon seviyelerine yaklaşırken, yeni yatırımlar ve yenileme projeleriyle kapasitenin daha da artması bekleniyor.

Ancak sektör temsilcileri için ana konu artık sadece yatak sayısı değil, doluluk oranı ve yatak başına gelir oluyor.

Otel Doluluk Oranlarında 2026 Beklentisi

2026 sezonunda özellikle yaz aylarında Akdeniz ve Ege bölgelerinde yüksek doluluk beklentisi öne çıkıyor.

Beklenen ortalama doluluk görünümü:

Bölge Bazlı Doluluk Tahmini Antalya ████████████████████ %75-85 Muğla ██████████████████ %70-80 İstanbul █████████████ %55-70 Türkiye Ort ████████████████ %65-75

İstanbul gibi şehir otellerinde kongre, iş turizmi ve etkinliklerin etkisiyle hareketlilik beklenirken, sahil bölgelerinde ana belirleyici faktör yabancı turist talebi olacak.

Turizmde Yeni Dönem: Çok Turist Değil, Çok Harcayan Turist

Sektörde 2026 yılı için temel strateji değişiyor. Türkiye artık sadece ziyaretçi sayısını artırmayı değil, turist başına geliri yükseltmeyi hedefliyor.

2025 yılında ziyaretçilerin gecelik ortalama harcaması yaklaşık 100 dolar seviyesinde gerçekleşti.

Bu nedenle;

Kültür turizmi,

Sağlık turizmi,

Kruvaziyer turizmi,

Gastronomi turizmi,

Kongre turizmi

döviz gelirinin artırılmasında kritik alanlar olarak görülüyor.

2026 Turizm Sektörünün Ekonomiye Etkisi

Turizm gelirlerindeki artış;

✓ Döviz arzını destekliyor
✓ Cari açığın finansmanına katkı sağlıyor
✓ Hizmet sektöründe istihdam yaratıyor
✓ Bölgesel ekonomileri güçlendiriyor

Türkiye ekonomisi açısından 2026 yılında turizm sektörü sadece tatil ekonomisi değil, aynı zamanda önemli bir döviz kaynağı olmaya devam edecek.

Söz konusu raporda, küresel MICE pazarının hacmi 2034 yılına kadar yıllık ortalama yüzde 10’luk büyümelerle 3,1 trilyon ABD dolarına ulaşacağı belirtiliyor. 

Bu manzaranın, jeopolitik gerilimler, ekonomik belirsizlik, artan etkinlik maliyetleri ve değişen iş seyahati modellerine rağmen ortaya çıktığı hatırlatılıyor. Rapor, turizm yayınları, etkinlik sektörü raporları, şirket açıklamaları, kongre bürosu istatistikleri ve konaklama veri tabanları gibi ikincil kaynakları dikkate alıyor. Ortaya çıkan rakamların  doğrulanması amacıyla; etkinlik organizatörleri, mekan işletmecileri, konaklama sağlayıcıları ve sektör uzmanlarıyla yapılan birincil görüşmelerle desteklenmiş.

Pazar Payı Yüzde 40!

Rapora göre, geçen yıl küresel MICE pazarının yüzde 40’ını oluşturan Asya- Pasifik, bu alanda baskın bölge konumunda bulunuyor. Maliyet rekabeti, genişleyen kongre altyapısı ile artan kurumsal faaliyetler, bölgedeki destinasyonların uluslararası toplantı ve sergilerden daha büyük bir pay çekmesine yardımcı olduğu belirtiliyor. 

Raporun yazarları konuyla ilgili olarak şu saptamaları yapıyor: “Kuzey Amerika ve Avrupa'ya kıyasla, birçok Asya-Pasifik bölgesi, mekan, konaklama, iş gücü ve etkinlik hizmetleri için önemli ölçüde daha düşük maliyetler sunuyor. Bu da organizatörlerin büyük ölçekli konferans ve sergileri çok daha düşük bir maliyetle düzenlemelerine olanak tanıyor. Hindistan, Tayland, Malezya, Çin ve Singapur gibi pazarlar bu büyümenin başlıca faydalanıcıları olarak karşımıza çıkıyor. Hindistan’ın Delhi, Mumbai, Bengaluru ve Haydarabad gibi büyük iş merkezlerinde daha fazla çokuluslu şirket faaliyet göstermeye başladıkça, toplantılara, liderlik zirvelerine, ürün lansmanlarına ve sektör konferanslarına olan talep önemli ölçüde arttı.”

Bu arada, Singapur'un MICE merkezi olarak konumu, dünya standartlarındaki altyapısı, stratejik konumu, iş dostu ortamı, hava bağlantıları, vize kolaylığı sağlayan politikaları ve güvenlik konusundaki itibarı sayesinde güçlenmeye devam ediyor.

Bir zamanlar yalnızca destinasyon seçimi üzerinden şekillenen tatil planları, bugün fiyat politikaları, kampanyalar ve sunulan avantajlar doğrultusunda belirleniyor. Sektör temsilcileri, tüketicilerin artık tatil kararlarını verirken bütçe odaklı hareket ettiğini, fiyat-performans dengesinin ise her zamankinden daha önemli hale geldiğini belirtiyor.

Özellikle son birkaç yılda yaşanan ekonomik dalgalanmalar, seyahat alışkanlıklarını da doğrudan etkiledi. Tatil yapmak isteyen birçok kişi, erken rezervasyon fırsatlarından özel kampanyalara kadar farklı seçenekleri değerlendirerek bütçesine uygun alternatifler arıyor. Bu durum, turizm işletmelerini de fiyatlandırma stratejilerini yeniden gözden geçirmeye yöneltiyor.

Tüketici Davranışlarında Belirgin Değişim

Uzmanlara göre günümüz tüketicisi geçmiş yıllara kıyasla daha bilinçli hareket ediyor. Tatil planlaması yapılırken yalnızca otelin konumu ya da sunduğu hizmetler değil, toplam maliyet ve alınan hizmetin karşılığı da büyük önem taşıyor.

Dijital platformların yaygınlaşmasıyla birlikte fiyat karşılaştırması yapmak artık çok daha kolay hale geldi. Tüketiciler birkaç dakika içerisinde onlarca farklı seçeneği değerlendirebiliyor ve bütçelerine en uygun alternatifi belirleyebiliyor. Bu durum, işletmeler arasında fiyat rekabetini artırırken aynı zamanda kampanya dönemlerinin de daha fazla önem kazanmasına neden oluyor.

Sektör temsilcileri, tüketicilerin artık “en pahalı olan en iyidir” anlayışından uzaklaştığını, bunun yerine ihtiyaçlarına en uygun deneyimi en makul bütçeyle elde etmeye çalıştığını ifade ediyor.

Kampanyalar Karar Sürecinde Belirleyici Rol Oynuyor

Turizm sektöründe kampanyaların etkisi her geçen yıl daha fazla hissediliyor. Özellikle sezon öncesinde sunulan indirimler, taksit avantajları ve ek hizmet fırsatları tüketicilerin karar süreçlerinde önemli rol oynuyor.

Sektör uzmanlarına göre birçok kişi tatil planını belirli bir tarihe göre değil, karşılaştığı avantajlı kampanyalara göre şekillendiriyor. Bu nedenle işletmeler yalnızca hizmet kalitesiyle değil, sundukları ekonomik fırsatlarla da rekabet etmeye çalışıyor.

Özellikle aileler ve kalabalık gruplar için kampanyalar ciddi tasarruf imkânı sağlayabiliyor. Tatil bütçesinin dikkatli yönetilmek istendiği dönemlerde indirimli paketler, ücretsiz ek hizmetler ve esnek rezervasyon seçenekleri tüketicilerin tercihlerinde belirleyici hale geliyor.

Alternatif Tatil Modellerine İlgi Artıyor

Fiyat odaklı yaklaşımın güçlenmesi, alternatif tatil modellerine olan ilgiyi de artırıyor. Geleneksel otel konaklamalarının yanı sıra doğa temelli seyahatler, karavan turizmi ve kamp deneyimleri daha geniş kitlelere ulaşmaya başladı.

Özellikle şehir yaşamından uzaklaşmak isteyen tüketiciler, doğayla iç içe vakit geçirebilecekleri seçeneklere yöneliyor. Son yıllarda kamp alanlarına yönelik ilginin artması da bu eğilimin önemli göstergelerinden biri olarak değerlendiriliyor.

Turizm uzmanları, doğa turizminin yalnızca ekonomik bir tercih olmadığını, aynı zamanda farklı deneyimler arayan tüketiciler tarafından da benimsendiğini belirtiyor. Daha özgür ve esnek seyahat planları oluşturmak isteyen birçok kişi, konaklama maliyetlerini kontrol altında tutarken farklı bölgeleri keşfetme imkânı buluyor.

Doğa Turizmi Yeni Bir Dinamik Oluşturuyor

Doğa odaklı seyahat trendlerinin yükselmesiyle birlikte farklı ekipman ve seyahat çözümlerine olan ilgi de artıyor. Son dönemde özellikle bireysel ve aile odaklı seyahatlerde araba üstü çadır kullanımının yaygınlaşması dikkat çekiyor.

Seyahat planlarında daha fazla esneklik arayan kullanıcılar, belirli bir konaklama noktasına bağlı kalmadan farklı bölgeleri ziyaret edebilme avantajını ön planda tutuyor. Uzmanlar, bu eğilimin yalnızca ekonomik nedenlerle açıklanamayacağını, aynı zamanda doğa ile daha güçlü bağ kurma isteğinin de önemli bir etken olduğunu vurguluyor.

Türkiye'nin farklı bölgelerinde kamp ve karavan turizmine yönelik yatırımların artması da bu değişimin sektörel yansımalarından biri olarak görülüyor. Yeni kamp alanları, doğa rotaları ve sürdürülebilir turizm projeleri, alternatif turizm segmentlerinin büyümesine katkı sağlıyor.

Tatilciler Harcamalarını Daha Planlı Yapıyor

Turizm sektöründe dikkat çeken bir diğer gelişme ise tüketicilerin harcama alışkanlıklarında yaşanan değişim. Uzmanlar, seyahat planı yapan kişilerin artık bütçelerini daha detaylı analiz ettiğini ve harcamalarını önceden planladığını belirtiyor.

Konaklama, ulaşım, yeme-içme ve aktivite maliyetleri ayrı ayrı değerlendirilirken, toplam tatil maliyetini düşürebilecek alternatifler daha fazla araştırılıyor. Bu durum, turizm işletmelerinin de daha şeffaf ve esnek fiyat politikaları geliştirmesine neden oluyor.

Tüketicilerin satın alma kararlarında yalnızca fiyat değil, fiyat karşılığında sunulan değer de önemli rol oynuyor. Özellikle ek ücretlerin azaltılması ve paket içeriklerinin net şekilde sunulması, müşteri memnuniyetini artıran unsurlar arasında yer alıyor.

Ekipman Pazarında da Hareketlilik Yaşanıyor

Alternatif turizm anlayışının güçlenmesi, seyahat ve outdoor ürünleri pazarına da yansıyor. Doğa odaklı seyahatlere yönelen kullanıcıların ihtiyaçları doğrultusunda farklı ürün gruplarına olan talepte artış gözlemleniyor.

Sektör temsilcilerine göre özellikle kamp ekipmanları kategorisinde son yıllarda dikkat çekici bir hareketlilik yaşanıyor. Çadırlar, uyku sistemleri, taşınabilir mutfak çözümleri ve açık hava yaşamına yönelik ürünler, tüketicilerin seyahat hazırlıklarının önemli bir parçası haline geliyor.

Uzmanlar, bu gelişmenin yalnızca turizm sektörünü değil, perakende ve outdoor ürünleri alanında faaliyet gösteren birçok işletmeyi de etkilediğini ifade ediyor. Böylece turizmin oluşturduğu ekonomik hareketlilik farklı sektörlere de yansımış oluyor.

Sektör Yeni Döneme Uyum Sağlamaya Çalışıyor

Turizm sektöründe yaşanan değişim, işletmeleri daha dinamik ve tüketici odaklı stratejiler geliştirmeye yönlendiriyor. Günümüzde yalnızca kaliteli hizmet sunmak yeterli görülmüyor; aynı zamanda erişilebilir fiyatlar, esnek rezervasyon seçenekleri ve tüketicinin beklentilerine uygun çözümler de önem kazanıyor.

Uzmanlara göre önümüzdeki dönemde fiyat politikaları ve kampanya stratejileri sektörün en önemli rekabet unsurları arasında yer almaya devam edecek. Tüketicilerin bütçe hassasiyetinin sürmesi, işletmelerin de daha yenilikçi ve esnek yaklaşımlar geliştirmesini gerektirecek.

Turizm sektörü, değişen ekonomik koşullar ve yeni tüketici beklentileri doğrultusunda dönüşümünü sürdürürken, fiyat avantajı sunan ve farklı deneyimler vadeden seçeneklerin daha fazla ilgi görmesi bekleniyor. Görünen o ki artık tatil tercihlerini yalnızca gidilecek yer değil, sunulan fırsatlar ve elde edilecek deneyimin değeri belirliyor.

Özellikle Avrupa'nın önde gelen turizm merkezlerinde aşırı turizme karşı alınan önlemler, ziyaretçi akışını alternatif destinasyonlara yönlendiriyor. Kalabalık kentler yerine yerel yaşamın, tarihi dokunun ve özgün kültürel deneyimlerin ön plana çıktığı küçük şehirler ve kırsal bölgeler giderek daha fazla ilgi görüyor. Bu değişim, hem turizm gelirlerinin daha geniş bir coğrafyaya yayılmasını sağlıyor hem de yerel toplulukların ekonomik kalkınmasına katkıda bulunuyor.

Topluluk temelli turizm uygulamaları, yerel konaklama girişimleri ve dijital tanıtım kampanyaları sayesinde daha önce sınırlı bilinirliğe sahip destinasyonlar uluslararası turizm pazarında görünürlük kazanıyor. Söz konusu dönüşüm, yeni istihdam alanları yaratırken kültürel değerlerin korunmasına da destek veriyor. Ulaşım altyapısındaki gelişmeler ve sürdürülebilir seyahat seçeneklerinin yaygınlaşması ise yükselen destinasyonların rekabet gücünü artırıyor.

Diaspora ve soy ağacı turizmi yükselişte

Kültürel miras turizmini besleyen önemli eğilimlerden biri de soy ağacı ve diaspora turizmine yönelik artan talep olarak öne çıkıyor. DNA testlerinin yaygınlaşması ve aile geçmişine yönelik araştırmalara ilginin artması, milyonlarca insanı köklerinin bulunduğu bölgelere seyahat etmeye teşvik ediyor.

Bu gelişme doğrultusunda birçok ülke, diaspora topluluklarını hedefleyen turizm stratejileri geliştiriyor. Yerel konaklama seçenekleri, kültürel etkinlikler, arşiv ve soy ağacı araştırma hizmetleri ile geleneksel yaşam deneyimleri, ziyaretçilere daha kişiselleştirilmiş seyahat fırsatları sunuyor. Uzmanlar, bu eğilimin çok kuşaklı aile seyahatlerini ve yüksek katma değerli turizm harcamalarını da desteklediğine dikkat çekiyor.

Teknoloji ve sürdürülebilirlik büyümeyi destekliyor

Sektördeki büyümenin arkasında yalnızca kültürel deneyimlere yönelik artan talep değil, aynı zamanda teknolojik dönüşüm de bulunuyor. Yapay zekâ destekli seyahat planlama araçları, sanal ön izleme uygulamaları ve artırılmış gerçeklik teknolojileri, ziyaretçilerin destinasyonları daha yakından tanımasına ve seyahat deneyimlerini zenginleştirmesine olanak sağlıyor.

Öte yandan çevresel ve sosyal sürdürülebilirlik konularına duyarlı yeni nesil gezginler, turizm işletmelerini daha sorumlu modeller geliştirmeye yönlendiriyor. Yerel halkın turizmden daha fazla fayda sağlamasını hedefleyen topluluk temelli yaklaşımlar ile çevre dostu uygulamalar, sektörün geleceğini şekillendiren temel unsurlar arasında yer alıyor.

Mordor Intelligence verileri, kültürel miras turizminin önümüzdeki beş yıllık dönemde de güçlü büyümesini sürdüreceğine işaret ediyor. Pazarın 2031 yılı itibarıyla 888 milyar dolarlık büyüklüğe ulaşması, kültürel mirasın artık yalnızca korunması gereken bir değer değil, aynı zamanda küresel turizm ekonomisinin stratejik büyüme alanlarından biri haline geldiğini ortaya koyuyor.

BRICS’te turizm dev büyüme yolunda. Bunda hükümetlerin turizm altyapısının modernizasyonu, seyahat erişilebilirliği ve dijital turizm ekosistemlerine yaptığı yatırımların büyük payı var. Hindistan, Güney Afrika, Çin, Brezilya ve Rusya'daki hükümetler, uzun vadeli turizm büyümesini desteklemek için havaalanlarına, ulaşım bağlantılarına, konaklama altyapısına ve turizm geliştirme programlarına yatırım yapıyor.

Kişiselleştirilmiş seyahat deneyimlerine yönelik artan tüketici tercihi, çevrimiçi seyahat acentelerinin yaygınlaşması ve BRICS ülkelerinde orta sınıfın artan harcama gücü de uzun vadeli pazar büyümesini güçlendirmeye devam ediyor. Tüm bu gelişmeler BRICS turizmini küresel güç haline getiriyor. 

Kültürel ve Miras Turizminin Payı

FMI raporunda BRICS’te turizmin 2026-2036 yılları arasında yıllık ortalama 4,2’lik büyümelerle 8,3 trilyon ABD dolarına ulaşacağı ve bu büyümede kültürel ve miras turizmi payının yüzde 28 olacağı belirtiliyor. 

Rapor, yerli turistlerin, artan harcanabilir gelir, iyileştirilmiş yurtiçi ulaşım ağları ve bölgesel turizm gelişimine yönelik artan hükümet desteği sayesinde pazarın yüzde 60'ını temsil ettiğine dikkat çekiyor. 

Raporda mobil öncelikli rezervasyon ekosistemlerinin artışının benimsenmesi, akıllı turizm ve dijital ziyaretçi etkileşim platformlarının geliştirilmesinin sektöre olumlu katkılar sunduğu belirtiliyor. Bundan dolayı yüzde 50’lik payla Online Seyahat Acentelerinin (OTA) baskın rezervasyon kanalı olacağına dikkat çekilerek, yerli turistlerin de turizm pastasındaki paylarının yüzde 50’yi bulacağı bilgisine yer veriliyor. . 

Raporda ayrıca, söz konusu pazar büyümesinde Güney Afrika, Hindistan, Çin, Rusya ve Brezilya’nın başı çekeceği belirtilerek, Çin’de yıllık yüzde 5,2’lik büyümeler kaydeden güçlü yerel turizm ekosistemi ve altyapı yatırımları, Rusya’da yıllık ortalama yüzde 4,9’luk büyümeye sahip bölgesel turizm geliştirme ve modernizasyon girişimleri, Brezilya’da ise yıllık yüzde 4,5’lik ortalamalarla büyüyen ekoturizm büyümesi ve genişleyen konaklama yatırımları olduğu yazılıyor. 

Sektörün temel oyuncularının Thomas Cook, Cox and Kings, SOTC, Kesari Tours ve Expedia şeklinde sıralanacağı kaydedilen raporda söz konusu oyuncular hakkında şu bilgiler veriliyor:  Thomas Cook, bütünleşmiş turizm hizmetlerine ve küresel seyahat altyapısına odaklanıyor. Cox and Kings, özelleştirilmiş seyahat deneyimlerine ve uluslararası tur operasyonlarına önem veriyor.

SOTC, bölgesel seyahat uzmanlığı ve çeşitlendirilmiş teklifleriyle konumunu güçlendiriyor. Kesari Tours, grup seyahatleri ve yerel turizm paketlerinde uzmanlaştı. Expedia, dijital rezervasyon ekosistemlerinden ve çevrimiçi seyahat teknolojisi platformlarından yararlanıyor. Başlıca rekabet faktörleri ise dijital rezervasyon kolaylığı, seyahat paketi özelleştirmesi, müşteri hizmetleri yetenekleri, coğrafi erişim ile konaklama ve ulaşım ağları genelinde stratejik ortaklıklar olarak belirtiliyor.

Dünya genelinde sermaye akışlarını yönlendiren, milyonlarca kişiye istihdam sağlayan ve ülkelerin kalkınma stratejilerinde kritik rol üstlenen sektör, yeni küresel düzende ekonomik ve diplomatik bir güç olarak öne çıkıyor.

2025 yılı itibarıyla seyahat ve turizm sektörünün küresel Gayrisafi Yurt İçi Hasıla'ya katkısı 11,6 trilyon dolara ulaşırken, dünya ekonomisindeki payı yüzde 9,8 seviyesine yükseldi. Sektörün yıllık büyüme oranının yüzde 4,1 ile küresel ekonomik büyümenin üzerinde gerçekleşmesi, turizmin önümüzdeki yıllarda da ekonomik büyümenin lokomotifi olmaya devam edeceğine işaret ediyor.

 Devrim Köfteoğlu

Turizm sektörünün bir diğer dikkat çekici yönü ise istihdam kapasitesi. Dünya genelinde yaklaşık 366 milyon kişiye iş sağlayan sektör, her 9 işten birini oluştururken, yaratılan her 3 yeni işten biri doğrudan veya dolaylı olarak turizm faaliyetlerinden kaynaklanıyor.

İç Turizm Güç Kazanıyor

Küresel veriler, yerli ziyaretçi harcamalarının 5,63 trilyon dolar seviyesine ulaşarak uluslararası ziyaretçi harcamalarını önemli ölçüde geride bıraktığını ortaya koyuyor. Bu durum, iç turizmin ekonomik krizler ve jeopolitik riskler karşısında sektör için önemli bir denge unsuru olduğunu gösteriyor.

Öte yandan turizmde yeni dönemin belirleyici unsurları arasında sürdürülebilirlik, dijitalleşme ve akıllı destinasyon yönetimi bulunuyor. Yapay zeka destekli seyahat planlamaları, dijital kimlik uygulamaları ve çevre dostu turizm modelleri, ülkelerin rekabet gücünü belirleyen temel faktörler arasında yer alıyor.

Türkiye İçin 2035 Fırsatları

Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi (WTTC) ve Oxford Economics tarafından hazırlanan analizler, Türkiye'nin küresel turizm pazarındaki konumunu güçlendirebilecek önemli avantajlara sahip olduğunu ortaya koyuyor. Zengin kültürel mirası, dört mevsim turizm potansiyeli ve stratejik coğrafi konumu sayesinde Türkiye, önümüzdeki dönemde uluslararası ziyaretçi harcamalarındaki artıştan önemli ölçüde faydalanabilecek ülkeler arasında gösteriliyor.

Uzmanlara göre Türkiye'nin 2035 hedeflerine ulaşabilmesi için turizm gelirlerinin ülke geneline yayılması, nitelikli istihdamın artırılması, iş amaçlı seyahatlerin geliştirilmesi, altyapı yatırımlarının hızlandırılması ve yüksek katma değerli turizm modellerine odaklanılması gerekiyor.

Küresel turizm sektörünün sürdürülebilirlik ve dijital dönüşüm ekseninde yeniden şekillendiği bu dönemde Türkiye, doğru stratejilerle hareket etmesi halinde 2035 yılına kadar dünyanın en güçlü turizm destinasyonlarından biri olma potansiyelini taşıyor.

Toplantının açılışında konuşan Prestige Uluslararası İş Geliştirme Platformu Başkanı Mehmet Gözcü, şimdiye kadar konsolosluklarla iş dünyasını buluşturmak amacıyla 15 etkinliğe imza attıklarını söyledi. 16’ncı buluşmayı Kuzey Makedonya Cumhuriyeti İstanbul Başkonsolosluğu’yla birlikte hazırladıklarını belirtti.

İki ülke arasında kültürel köprüler kurduklarını vurgulayan Kuzey Makedonya Cumhuriyeti Başkonsolosu İdris Fazlioski ise şunları söyledi: “Kuzey Makedonya, Balkanlar'ın kalbinde yer alan tarihi, kültürü ve doğal güzellikleriyle öne çıkan önemli bir turizm merkezidir.  Ülkemiz Osmanlı, Bizans ve Avrupa kültürlerinin izlerini bir arada taşımasıyla ziyaretçilere zengin bir deneyim sunuyor. Başkent Üsküp, tarihi taş köprüsü, çarşısı ve modern şehir yapısıyla geçmiş ile günümüz birleştiren özel bir atmosfere sahiptir. Türkler ülkemize gelen turistler arasında ilk sırada yer alıyor. Halklarımız arasındaki sadece diplomatik ilişkiler değil, kültür, gelenek, gastronomi, turizm ve insani ilişkiler de güçleniyor. Bu da ortak tarihimizin ve kültürel yakınlığının önemli bir göstergesidir.”

“Kıyısı olmadığı için şanslı”

Etkinlik kapsamında gerçekleştirilen panelde konuşan Fest Travel Kurucusu Faruk Pekin deniz-kum-güneş ile kültür turizminin birbirinden farklı olduğunu belirttikten sonra “Makedonya kıyısı olmadığı için şanslı. Türkiye’nin deniz-kum-güneş turizminden ciddi yaralar aldı. Bu hatadan ders çıkarılıp güçlü olunan kültür turizmine odaklanılmalı. Makedonya, kültür alanında neyi varsa onu satmak zorunda” diye devam etti. 

Dünyanın ve Avrupa'nın en zengin biyolojik çeşitlilik merkezlerinden Karpatların Makedonya’ya kadar uzandığına dikkat çeken Pekin konuşmasını şöyle sürdürdü: “Makedonya’nın ormanları, endemik bitkileri, kanyonları, şelaleleri ve UNESCO’nun Dünya Mirasları Listesi’ndeki Ohrid Gölü var. Makedonya'nın çevresi gerçekten olağanüstüdür. Bu arada Türk turistler vize almakta zorlandıkları  ve ekonomik olarak uygun buldukları için Makedonya’ya tercih ediyor, bence bu geçici bir durumdur. Bir ülke turizmden para kazanmak istiyorsa diğerlerinde olmayan kültürel değerlerini öne çıkarması gerekiyor. Makedonya’da da turizm planlarını, 30-49 yıl sonrasını düşünerek uzun vadeli olarak yapmalı.” 

Makedonya'nın turiste gastronomisini sunmakla yetinemeyeceğini belirten Kuzey Makedonya Kültür Merkezi Müdürü Dime Ratajkoski de buna paralel olarak başta müzik olmak üzere kültürel etkinliklerin de sunulması gerektiğini söyledi. Ratajkoski “Makedonya’ya gelecek turistlere ülkenin kültürü, turizmi ve gastronomisini içeren hisleri yaşatarak geldikleri yerin enerjisini yaşatmalıyız” dedi. Ratajkoski Kuzey Makedonya'da ulusal bir sembol olarak kabul edilen Balkan vaşağınının doğada yaşadığını, evcilleştirilen kedilerin ise İstanbul’da sokakların sembolü haline geldiğini hatırlatarak “Önümüzdeki dönemde bunu tema olarak ele alacak ortak çalışmalar yapılabilir” diye ekledi. 

İki ülke arasında kuvvetli bağlar olduğuna dikkat çeken TÜRSAB Gastronomi Turizmi İhtisas Başkanı Tümay İmamoğlu şunları söyledi: “Mustafa Kemal Atatürk askeri eğitimini Makedonya- Manastır’da okumamış olsaydı, Türkiye Cumhuriyeti olmazdı ben de burada konuşamazdım. Köklerimiz itibarıyla Makedonya mutfağıyla da yakın bağlarımız var. Aynı sofranın iki faklı ucundayız. Balkanların tam ortasında yer alan Kuzey Makedonya, dinlerin, yolların, ritüellerin, yemeğin, tarihin ve samimiyetin kesişim noktasıdır.”

Sabah saatlerinde Ege Port Limanı'na yanaşan Bermuda bayraklı "Arcadia", İtalya bayraklı "Aida Blu" ve Bahama bayraklı "Odyssey Of The Seas" adlı gemilerle 9 bin 132 turist geldi.

Çoğunluğu ABD'li turistlerden oluşan yolcuların bir kısmı otobüslerle Efes Antik Kenti ve Meryem Ana Evi turuna katılırken, diğerleri ilçe merkezini gezip alışveriş yaptı.

Antalya'da turizm sektörü temsilcileri, sezonun ilk aylarında beklentilerin altında seyreden rezervasyonların yaz döneminde hız kazanacağını, özellikle haziran ayından itibaren artacak taleple 2025 yılı verilerinin yakalanabileceğini öngörüyor.

Türkiye'nin önemli turizm destinasyonları arasında yer alan Antalya’da sektör temsilcileri, pazar çeşitliliği, iç pazardaki hareketlilik ve Avrupa ile Rusya'dan gelen taleplerin etkisiyle yüksek sezona ilişkin olumlu beklentilerini koruyor.

Turizmciler, Kurban Bayramı tatilinin rezervasyonlara ivme kazandıracağını belirtirken, uluslararası alanda tansiyonun düşmesine yönelik mesajların da rezervasyon hareketliliğini olumlu etkilediğini ifade ediyor.

Manavgat'ta faaliyet gösteren bir otelin genel müdürü Çetin Aktaş, AA muhabirine, mart-mayıs dönemindeki başlangıç verilerinin beklentilerin altında kaldığını söyledi.

Yüksek sezon için umutlu olduklarını belirten Aktaş, "Haziran ayının ikinci haftasından itibaren artan rezervasyonlar sezonun geri kalanı için olumlu sinyal veriyor." dedi.

Misafir memnuniyetine odaklanan tesislerin rezervasyon sıkıntısı yaşamadığını ifade eden Aktaş, personel ve enflasyon maliyetlerinin sektör üzerinde baskı oluşturduğunu kaydetti.

Turizmde uzun vadeli planlamanın önemine işaret eden Aktaş, "Turizmde en kısa vadeli plan 5 yıllık olmalı. Orta vadede 10-15 yıl, uzun vadede ise 30-50 yıllık projeksiyonlar baz alınmalı ki sektör stabil bir seviyede yürüyebilsin." diye konuştu.

Türk turizminin son 20 yılda önemli ölçüde pazar çeşitliliği kazandığını vurgulayan Aktaş, İngiliz pazarının Akdeniz çanağındaki "ultra her şey dahil" konseptine ilgisinin arttığını dile getirdi.

Alman pazarında sezon başında sınırlı düşüş yaşandığını, Rus pazarında ise kısmi artış görüldüğünü aktaran Aktaş, İskandinav, Balkan ve Doğu Avrupa pazarlarının sektör açısından önemli güvence oluşturduğunu ifade etti.

- "Kurban Bayramıyla birlikte sezon hareketlenecek"

Belek Turizm Merkezi'ndeki bir otelin genel müdürü Ali Kızıldağ da Kurban Bayramı rezervasyonlarının iyi gittiğini belirterek, sezona bayram hareketliliğiyle giriş yapacaklarını söyledi.

İç ve dış pazarda rezervasyonların olumlu seyrettiğini ifade eden Kızıldağ, kış sezonunun beklendiği gibi geçmediğini dile getirdi.

Rusya ile Ukrayna arasında karşılıklı ateşkes mesajlarının yanı sıra ABD, İsrail ve İran hattındaki olumlu açıklamaların turizmi desteklediğini kaydeden Kızıldağ, "Rezervasyon hareketliliği sürüyor. Hem bayramı hem de sezonu kutlayacağımız çifte bayram yaşayacağız." diye konuştu.

- "Türkiye güvenli destinasyon olmayı sürdürüyor"

Seyahat acentesi yetkilisi Hira Kızıloğlu ise Orta Doğu'daki krizlere rağmen Türkiye'nin özellikle Avrupa ülkeleri için güvenli ve istikrarlı bir destinasyon olmayı sürdürdüğünü söyledi.

Türkiye'nin güçlü diplomatik ilişkilerinin turizme olumlu yansıyacağını ifade eden Kızıloğlu, sektörün küresel krizlere karşı geçmiş yıllara göre daha dayanıklı hale geldiğini belirtti.

Sezonun zayıf başlamasının ilerleyen aylarda telafi edilebildiğini dile getiren Kızıloğlu, "2026 yılı sonunda açıklanacak verilerde en az 2025 yılı doluluk oranlarının yakalandığını göreceğimizi düşünüyoruz." ifadesini kullandı.

- "Bayram döneminde doluluklar yüzde 100'e yaklaşacak"

Profesyonel Otel Yöneticileri Derneği Başkan Yardımcısı Ercan Çek, mayıs ayıyla turizmde hareketliliğin başladığını, Rusya pazarındaki bayram döneminin rezervasyonlara olumlu yansıdığını söyledi.

Kurban Bayramı döneminde otellerde ciddi doluluk beklendiğini belirten Çek, bazı tesislerin şimdiden yüksek doluluk oranlarına ulaştığını, bayram sürecinde dolulukların yüzde 100'e yaklaşacağını ifade etti.

Rusya'dan paket tur satışlarının sürdüğüne ve asıl yoğun sezonun haziran ayında başlayacağına işaret eden Çek, "Geçen yılki rakamları yakalamak zor görünüyor ancak savaş ortamının sona ermesi halinde geçen yıldan daha iyi bir sezon yaşayabiliriz." değerlendirmesinde bulundu.

Turizm Otel Yöneticileri Derneği Alanya İlçe Başkanı Hidayet Gökçen, 2026 sezonunda sektörün hem yüksek gelir hedefleri hem de bölgesel krizlerin etkisini aynı anda yaşadığına dikkati çekti.

İran ve çevresindeki gerilim nedeniyle Avrupa pazarında rezervasyonlarda düşüşler ve erken rezervasyon iptalleri görüldüğünü belirten Gökçen, turistlerin tatil planlarını son dakikaya bıraktığını ifade etti.

Türkiye'nin kriz yönetimi tecrübesi ve pazar çeşitliliğinin sektöre avantaj sağladığını kaydeden Gökçen, yılın ikinci yarısında toparlanma beklediklerini kaydetti.

Raporun önemli bulguları:

Güçlü talep artışı: Uluslararası seyahatler son 25 yılda iki katına çıktı ve 2050’ye kadar tekrar iki katına çıkarak yaklaşık 3, 5 milyar kalkışa ulaşması bekleniyor.3
Destinasyonların çeşitlendirilmesi: Büyük destinasyonların dönemi sona eriyor.4 Verilerimiz, günümüzün en popüler 5 destinasyonunun pazar payının 2050’ye kadar % 26’dan% 18’e düşeceğini öngörüyor.

5 Büyüme daha geniş bir ülke grubuna yayılıyor ve ilk 15’in altında sıralanan destinasyonlar önemli bir pay kazanıyor.6 Bu parçalanma, arama stratejisinde temel bir değişimi zorunlu kılıyor.

Yolcuların ilgi alanları genişledikçe markaların da kapsamlarını genişleterek “uzun kuyruk"tan yararlanması ve hiç olmadığı kadar çok sayıda destinasyon için optimizasyon yapması gerekiyor.

Değer ve hacim: APAC, yükselen orta sınıf ve gelişen ekonomilerle birlikte bölgesel seyahatlerin artmasıyla giden yolcu hacmi ve toplam harcama açısından Avrupa’yı geride bırakacak. Ancak Avrupa’dan gelen gezginler, bölgenin olgun kısa mesafeli seyahat tabanı ve uzun mesafeli seyahatlerin daha yüksek payı sayesinde seyahat başına harcama artışında öncü olacak.

İç turizm sektörün bel kemiği olmaya devam edecek: İç turizm, toplam seyahatlerin % 90’ından fazlasını oluşturarak sektörün temelini oluşturmaya devam edecek.7 Bu hacmi yakalamak için seyahat markalarının özel bir yurt içi arama stratejisine ihtiyacı var. Çünkü kullanıcılar yurt içi seyahat rezervasyonu yaparken yurt dışı tatillere kıyasla farklı anahtar kelimeler ve davranışlar sergiliyor. Global operatörler için yurt içi rezervasyonlar da marka bağlılığına giden yolda değerli bir giriş noktası. Yerel gezginlere bugün yüksek hizmet standartlarını tanıtmak, yarın yüksek değerli uluslararası gelirlerini garanti altına almanın etkili bir yolu.

Yapay zeka destekli acente: Günümüzün manuel veya doğrusal dijital süreçleriyle 3,5 milyar kalkışı yönetmek imkansız. Temsilci yapay zekaya geçiş yalnızca daha iyi bir chatbot’tan ibaret değil. Bu, otonom operasyonel verimlilikle ilgilidir. Yapay zeka, yolculara “yardımcı olmaktan” yolculuğu “yönetmeye” doğru ilerliyor. Gelecekte yolcuların uçuş ve otel rezervasyonlarını doğrudan yapay zeka modunda tamamlaması da mümkün olacak. Bu da seyahat markalarının, tatil planı yapan potansiyel müşterilere yönelik oluşturdukları içerikleri dikkatle değerlendirmeleri gerektiği anlamına geliyor. Böylece bu rezervasyon sürecinde görünür olabilirler. Müşteri sorularını yanıtlamak için tasarlanmış net ve ayrıntılı bilgiler sağlayan içeriklerin Google’ın yapay zeka destekli yanıtlarında gösterilme olasılığı daha yüksek.

Alvarez & Marsal’ın genel müdürü Jorge Gilabert, “Teknolojiye aşina tüketiciler ve gelir düzeyi yüksek yaşlı kesim yakında seyahat harcamalarına hakim olacak. Bu durum, uzun konaklamalar, topluluk oluşturma ve tek başına seyahat gibi yeni kalıplara uygun farklılaştırılmış ürünler gerektirecek.” dedi.

Sözlerine şöyle devam etti: “Yapay zeka, işletim modellerini yeniden şekillendirecek. Ancak bu potansiyelden yararlanmak için veri temellerini modernize etmemiz gerekiyor. Tüm bunlar yapılırken, insanlara hizmet etmeye dayalı bir sektörde insan dokunuşunun en önemli fark yaratıcı unsur olmaya devam ettiğini unutmamak gerekir.”

Bilgi çağından eylem çağına geçerken hacim artık kârı garanti etmiyor. Doğru araçlar olmadan sadece daha fazla gürültü yaratır. 2050’nin kazananları, yapay zekayı dağıtımın karmaşıklıklarında ustalaşmak için kullanan ve değerlerinin hem algoritmalar hem de gezginler tarafından tanınmasını sağlayan seyahat markaları olacak. Basit bir görevimiz var: Büyüleyici deneyimleri sunmak için mantığı otomatikleştirmek.

Uzun tatil dönemlerinin, misafirlerin seyahat planlarını daha rahat yapmasına olanak tanıdığını vurgulayan Özcan, bu durumun konaklama sürelerini uzatarak bölge ekonomisine doğrudan katkı sunduğunu belirtti.

İç turizmin, dış pazarlarda yaşanabilecek dalgalanmalara karşı sektörün en güçlü güvencesi olduğuna dikkati çeken Özcan, "Krizlere karşı direncimizi güçlü tutan en önemli yapı taşlarından biri iç pazardır. Bu nedenle iç turizmdeki payımızı mutlaka olması gereken en üst seviyeye çıkarmamız gerekiyor." ifadesini kullandı.

Özcan, 9 günlük tatilin yaz sezonu öncesinde sektör için güçlü bir motivasyon oluşturduğunu, erken başlayan deniz sezonu ve güneşli hava avantajıyla Alanya'nın iç turizmde önemli bir pay almasını beklediklerini bildirdi.

Hareketliliğin sadece konaklama sektörüyle sınırlı kalmayacağına işaret eden Özcan, "Turizm, ulaşım, yeme-içme, perakende ve hizmet sektörleri başta olmak üzere çok sayıda alanı besleyen lokomotif bir sektördür.

Bu süreçte taksicisinden esnafına, akaryakıt istasyonlarından hava yolu ve otobüs firmalarına kadar geniş bir kesim bu canlılıktan faydalanacaktır. Bayram süresince Alanya'da otellerin yanı sıra eğlence mekanları ve plaj işletmeleri de tam kapasite hizmet verecek." değerlendirmesinde bulundu.

Akdeniz Turistik Otelciler ve İşletmeciler Birliği Başkanı Kaan Kaşif Kavaloğlu:
"Özellikle Avrupalı Türklerin, gurbetçilerimizin de aynı dönemde Antalya'da ve Türkiye'de tatil yapma ihtiyaçları var. Tatillerin aynı döneme denk geleceği için çok yoğun doluluk bekliyoruz"

Vatandaşın daha erkenden tatil planı yapması için önemli avantaj sağlayacağını vurgulayan Yağcı, "Gerçek anlamda sezon açılışını Kurban Bayramı ile yapmış olacağız. Yüksek dolulukların olacağı bir dönemi yaşayacağımızı şimdiden söyleyebilirim. Bu hem Akdeniz sahilleri için hem Ege sahilleri için de yüksek doluluğun olacağı bir dönemi işaret ediyor çünkü yurt dışı pazarlarımızdan da belli talep olacak bu dönemde. İç turizmde de ciddi canlanma olacağını öngörüyoruz." dedi.

Yağcı, "Sektörde 9 gün tatil olması son derece önemli bir durum oluşturdu. Zaten var olan bir doluluk vardı. 9 gün olması rezervasyonlarda ciddi bir artış sağlayacak. Dolayısıyla son dakikaya kaldıklarında hem yer bulma sıkıntısı hem erken rezervasyon fırsatlarından yararlanamama olasılığı da oluşturabileceğinden erken rezervasyon yapmalarını önemle tavsiye ediyorum çünkü bayramda yüzde 100 doluluklara ulaşacağımızı söyleyebilirim." ifadelerini kullandı.

İlan edilen tatilin, dünyada yaşanan jeopolitik gelişmelerin yaratmış olduğu sıkıntılardan sıyrılarak turizme ciddi ivme kazandıracağına işaret eden Yağcı, turizmle birlikte diğer sektörlerin de canlanacağına değinerek, "Sadece turizmde değil, aynı zamanda ekonomik bir canlanma da bu dönemde oluşacağını söyleyebilirim. Dolayısıyla dokuz günlük tatil hem ülkemiz için hem ekonomimiz için son derece faydalı oldu." diye konuştu.

- "En erken rezervasyonu yaptıran en indirimli fiyatı alıyor"

Akdeniz Turistik Otelciler ve İşletmeciler Birliği Başkanı Kaan Kaşif Kavaloğlu da tatilin erken açıklanmasının büyük avantaj sağladığını söyledi.

Kurban Bayramı ile Hristiyanların Pfingsten (Hamsin Yortusu) bayramının aynı zamana denk geldiğini anlatan Kavaloğlu, "Özellikle Avrupalı Türklerin, gurbetçilerimizin de aynı dönemde Antalya'da ve Türkiye'de tatil yapma ihtiyaçları var. Aynı döneme denk geleceği için çok yoğun doluluk bekliyoruz. İnsanlar tatillerini programlarlarken son dakikaya kalmak istemiyor. Tatilin mayıs başında açıklanmış olması bizim için çok büyük avantaj oldu." dedi.

Kavaloğlu, mayıs ayının ilk haftasının Rusların tatili ile hareketli geçeceğini belirterek, Kurban Bayramı ile sezonun tam anlamıyla başlayacağını vurguladı.

İç pazarın sektörün güvencesi olduğunu aktaran Kavaloğlu, şöyle devam etti:

"Erken rezervasyon yaptıran en indirimli fiyatı almak zorunda. Bu denklemi asla otelciler olarak bozmayız, bozmamalıyız. Dolayısıyla son dakika rezervasyonlarına kalanlar da olabiliyor ama en erken rezervasyonu yaptıran en indirimli fiyatı almış oluyor. İç pazar ve Avrupa'da yaşayan Türkler bizim için çok önemli. Özellikle bu kriz dönemlerinde bizim için çok ön plana çıkıyorlar."

Antalya Kent Konseyi Turizm Çalışma Grubu Başkanı Recep Yavuz da tatilin hem vatandaşa hem de sektöre çok iyi geleceğini, yurt içi ve yurt dışı seyahatlerinin hareketleneceğini kaydetti.

Konum itibarıyla Türkiye'ye yakın bir coğrafyada bulunan Balkanlar'ın tarihi ve kültürel yakınlığı, turistlerin ilgisini çekiyor.

Her mevsim tercih edilen Balkan rotalarından Saraybosna, Üsküp ve Ohrid gibi şehirlerde çok sayıda tarihi Osmanlı eserine rastlanıyor. Her destinasyonda, Osmanlı mutfağının yerel mutfaklarla etkileşimini temsil eden yemekler, festivaller ve gastronomi merkezleri bulunuyor.

Yalnızca kültür turlarıyla sınırlı kalmayan Balkan rotalarından Karadağ ve Arnavutluk'un Adriyatik kıyısında konumlanan şehirleri, deniz tatili ile tarihi atmosferi bir araya getiriyor. Kotor, surlarla çevrili eski şehir yapısı ve körfez manzarasıyla öne çıkarken, Budva, sahil yaşamı ve plajlarıyla yaz döneminin tercih edilen duraklarından biri haline geliyor.

Coral Travel'ın Balkan turlarında sunduğu kampanyalar, talebi artırıyor. Ziraat Bankkart ile sunulan 8 bin 500 liraya varan "Bankkart Lira" yurt dışı tatil planlarını erişilebilir hale getirirken, dönemsel indirimler ve avantajlı ödeme seçenekleri de talebi destekliyor. Artan talep doğrultusunda, popüler Balkan rotalarında kontenjanlar hızla doluyor.

Öte yandan şirket, Balkan destinasyonlarına yönelik ürün çeşitliliğini güçlendirmek ve satış süreçlerini desteklemek amacıyla yetkili satış acentelerinde görevli turizm profesyonellerine eğitim gezisi düzenledi. Program kapsamında bölgenin öne çıkan şehirleri, konaklama noktaları ve turistik durakları yerinde incelenirken, destinasyonun sunduğu deneyim çeşitliliği sahada değerlendirildi.

Şirketin Türkiye çıkışlı Balkan turları dijital kanallar, çağrı merkezi ve yaygın acente ağı üzerinden sunuluyor. Çok kanallı yapı, misafirlerin planlama ve rezervasyon süreçlerini kolaylaştırıyor.

- "Zengin içerikli rotalar sunmaya devam ediyoruz"

Açıklamada görüşlerine yer verilen Coral Travel Türkiye Genel Müdürü Mehmet Kamçı, Balkan ülkelerine yönelik talebin yalnızca yaz aylarıyla sınırlı kalmadığını, bölgenin "sezonsuz destinasyon" olarak ilk sıralara yerleştiğini belirtti.

Kamçı, Balkanlar'ın 2026 turizm sezonunda erişilebilir bir alternatif olmayı sürdürdüğüne değinerek, "Balkanlar, vizesiz seyahat imkanı ve sunduğu zengin içerik sayesinde artık yılın her döneminde tercih edilen bir destinasyon haline geldi. Misafirlerimiz tek bir seyahatte birden fazla ülke ve şehir deneyimleyebiliyor. Bu da bölgeyi diğer destinasyonlardan ayrıştıran en önemli avantajlardan biri." değerlendirmesini yaptı.

Artan talep doğrultusunda popüler Balkan rotalarında kontenjanların hızla dolduğunu vurgulayan Kamçı, Coral Travel'ın sezon boyunca farklı programlarla söz konusu ilgiyi karşılamaya devam ettiğini aktardı.

Kamçı, Balkanlar'ın, erişilebilirliği ve sunduğu çeşitlilikle "ana akım" bir destinasyon haline geldiğini ifade ederek, şunları kaydetti:

"Misafirlerimize hem avantajlı kampanyalar hem de zengin içerikli rotalar sunmaya devam ediyoruz. İstanbul, Ankara ve İzmir başta olmak üzere birçok farklı şehirden düzenlediğimiz direkt uçuşlarla Balkan turlarını daha geniş bir kitle için ulaşılabilir kılıyoruz. Bu sayede aktarma gerektirmeyen, daha konforlu ve pratik seyahat planları oluştururken, Anadolu'dan seyahat eden misafirlerimize hem ekonomik hem de zaman açısından avantaj sağlayan alternatifler sunuyoruz.

Samsun, Trabzon, Adana, Diyarbakır, Gaziantep ve Antalya'dan Pegasus Havayolları ve AJet ile gerçekleştirdiğimiz direkt uçuşlar, yaz sezonu boyunca devam ediyor. Bunun yanı sıra dini ve milli bayramlar ile sömestr gibi talebin yoğun olduğu dönemlerde farklı şehirlerden planladığımız charter uçuşlarla Balkan turlarını Anadolu'daki misafirlerimiz için daha da kolaylaştırıyoruz."

Küresel Turizmde Güçlü Toparlanma: 2019 Seviyesi Aşıldı

2025 yılının Ocak–Eylül dönemine ilişkin veriler, küresel turizmin beklenenden daha güçlü bir toparlanma gösterdiğini ortaya koyuyor.

 Devrim Köfteoğlu

Uluslararası turist varışları:

2024’e göre %5 artış

2019 pandemi öncesi seviyenin %3 üzerinde

Bu süreçte dünya genelinde 1.1 milyardan fazla uluslararası seyahat gerçekleşti. Bu tablo, seyahat talebinin artık kalıcı ve yapısal bir büyüme eğiliminde olduğunu gösteriyor.

Büyümenin Lokomotifi: Yüksek Gelir Grupları

Küresel turizmde büyümeyi asıl tetikleyen unsur, yüksek harcama kapasitesine sahip pazarlar oldu:

ABD outbound harcamaları: %7 artış

Fransa outbound harcamaları: %5 artış

Bu eğilim, üst gelir grubunun ekonomik dalgalanmalara rağmen seyahatten vazgeçmediğini ve sektör için yüksek gelirli segmentin stratejik öneminin arttığını gösteriyor.

Avrupa Küresel Turizmde Açık Ara Lider

Avrupa, küresel turizmin merkez üssü olmayı sürdürüyor:

625 milyon turist varışı

Küresel toplamın yarısından fazlası

Özellikle:

Orta ve Doğu Avrupa: %8 büyüme ile en hızlı toparlanan bölge

Avrupa’nın istikrarı, küresel turist akışının güvenli ve öngörülebilir destinasyonlara yöneldiğini net biçimde ortaya koyuyor.

Asya-Pasifik Hâlâ Toparlanma Sürecinde

Asya-Pasifik bölgesi, pandemi öncesi seviyelerin:

%13 altında

kalmaya devam ediyor.

Bu durum, küresel turist davranışlarında şu kriterlerin öne çıktığını gösteriyor:

Güvenlik algısı

Siyasi istikrar

Ekonomik öngörülebilirlik

Jeopolitik Gerilimler Turizm Akışını Şekillendiriyor

Küresel turizmde bölgesel kırılganlıklar dikkat çekiyor:

Hindistan çıkışlı ziyaretçiler: %23.59 düşüş

İngiltere çıkışlı ziyaretçiler: %3.73 düşüş

Bu veriler, turizmin yalnızca ekonomik değil aynı zamanda jeopolitik gelişmelere son derece duyarlı bir sektör olduğunu ortaya koyuyor.

Türkiye Turizmde Güçlü Performansını Sürdürüyor

Türkiye, 2025 itibarıyla:

25.8 milyar dolar turizm geliri

Akdeniz havzasında güçlü rekabetçi konum

ile dikkat çekiyor.

Ancak rekabetin yönü değişiyor:

Yunanistan ve İtalya’nın kişi başı harcama artışı

Premium segmentte güçlenen rekabet

Bu tablo Türkiye için net bir stratejik dönüşüm ihtiyacını gündeme getiriyor:
“Hacimden değere geçiş”

Türkiye İçin Stratejik Büyüme Alanları

1. ABD Pazarı Güçlü Sinyal Veriyor

ABD’den gelen turist artışı: %9.98

Yüksek gelir segmentinde büyüme potansiyeli

2. Yeni Turizm Coğrafyaları Öne Çıkıyor

Türkiye’nin alternatif destinasyonları:

Kapadokya

Güneydoğu Anadolu

Karadeniz

Bu bölgeler, turizmin tek merkezli yapısını kırarak çeşitlendirilmiş gelir modeli sunuyor.

3. Lüks, Kültür ve Sağlık Turizmi

Türkiye için en kritik büyüme alanları:

Lüks turizm

Kültür turizmi

Sağlık ve wellness turizmi

Bu alanlar, kişi başı harcamayı artırmada belirleyici rol oynuyor.

Sonuç: Küresel Turizmde Yeni Dönem Başladı

2025 verileri, küresel turizmin:

Güçlü bir toparlanma yaşadığını

Ancak aynı zamanda kırılgan bir denge üzerinde ilerlediğini

ortaya koyuyor.

Sektörü şekillendiren ana faktörler:

Jeopolitik riskler

Fiyat baskıları

Bölgesel dengesizlikler

Türkiye açısından ise bu dönem, yüksek katma değerli turizme geçiş için stratejik bir fırsat penceresi sunuyor.

İşlemleri tamamlanan turistlere, liman çıkışında Rusça broşürler verildi.

Turistler, daha sonra Amasra Müzesi, Çekiciler Çarşısı, Büyük Liman, Amasra Kalesi ve Kemere Köprüsü gibi tarihi ve turistik yerleri görmek için limandan ayrıldı. Yolcuların bir kısmı da tur otobüsleriyle Karabük'ün UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde bulunan tarihi konaklarıyla ünlü Safranbolu ilçesine gitti.

Amasra'ya 2022'den bu yana 81 bin 236 turist getiren geminin akşam saatlerinde Samsun'a gideceği öğrenildi.

Sığacık’ta iki günlük çalışma kampı düzenlendi

Adaylık süreci kapsamında, Kültür ve Turizm Bakanlığı temsilcileri ile Seferihisar Belediyesi iş birliğinde Sığacık’ta iki gün süren kapsamlı bir saha çalışması gerçekleştirildi.

Programa İl Kültür ve Turizm Müdür Yardımcısı Kerem Çevik, Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin ve Belediye Başkan Yardımcısı Gökhan Pehlivan da katıldı.

İki gün boyunca yapılan incelemelerde, Sığacık’ın tarihi, kültürel ve doğal değerleri yerinde değerlendirilerek adaylık dosyasına aktarılacak unsurlar detaylı şekilde ele alındı.

Sakin şehir modeli öne çıkıyor

Türkiye’nin ilk Cittaslow (Sakin Şehir) unvanlı yerleşimi olan Seferihisar’ın önemli merkezlerinden Sığacık, sürdürülebilir turizm anlayışıyla dikkat çekiyor.

Yerel üretimi destekleyen, doğayla uyumlu ve kültürel mirası koruyan yaklaşımıyla Sığacık, uluslararası ölçekte örnek gösterilen destinasyonlar arasında yer alıyor.

Tarihi miras ve yaşam kültürü bir arada

M.Ö. 1000’li yıllara uzanan geçmişiyle Teos Antik Kenti’ne ev sahipliği yapan Sığacık, Dionysos Tapınağı ve Sığacık Kalesi gibi önemli yapılarıyla öne çıkıyor.

Kaleiçi’nde sürdürülen pansiyonculuk faaliyetleri ise bölgenin tarihi dokusunu koruyarak turizme kazandırıyor.

Üretici pazarı yerel kalkınmayı destekliyor

Sığacık Kaleiçi’nde kurulan Üretici Pazarı, tamamen yerel üreticilerin yer aldığı yapısıyla bölge ekonomisinin önemli unsurlarından biri olarak öne çıkıyor.

Ev yapımı ürünler, doğal gıdalar ve el emeği üretimlerin aracısız olarak tüketiciyle buluştuğu pazar, yerel kalkınmaya doğrudan katkı sağlıyor.

Sürdürülebilir turizm anlayışıyla öne çıkıyor

Bölgede turizm, mandalina, zeytin ve üzüm üretimi gibi geleneksel tarımsal faaliyetlerle birlikte yürütülüyor.

“Sıfır Atık” ve “Su Koruma” gibi çevre odaklı uygulamalarla desteklenen bu yapı, Sığacık’ı sürdürülebilir turizmin güçlü örneklerinden biri haline getiriyor.

Ayrıca İon Rotası ve bağ rotaları üzerindeki konumuyla Sığacık, kültür, doğa ve gastronomiyi bir arada sunan önemli bir destinasyon olarak değerlendiriliyor.

“Bu adaylık ortak emeğin sonucu”

Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin, sürece ilişkin yaptığı değerlendirmede, adaylığın yalnızca yerel değil, Bakanlık ile birlikte yürütülen bir çalışmanın sonucu olduğunu vurguladı.

Yetişkin, “Sığacık’ın bu prestijli programa aday gösterilmesi, yıllardır sürdürdüğümüz doğayla uyumlu ve yerel üretimi destekleyen turizm anlayışının uluslararası ölçekte karşılık bulduğunu gösteriyor. Bu başarı tüm Seferihisar’ın ortak emeğidir” ifadelerini kullandı.

Hedef: dünya sahnesinde kalıcı yer edinmek

Sığacık’ın adaylık sürecinin bir başlangıç olduğunu belirten Yetişkin, bölgenin uluslararası turizm sahnesinde kalıcı bir marka haline gelmesi için çalışmaların devam edeceğini ifade etti.

Stratejik İş Birliği ve Hava Köprüsü Güçleniyor

Türkiye’nin 11 farklı şehrinden gelen tur operatörü sahibi ve genel müdürlerinin katılımıyla hayata geçirilen “The Meet” etkinliği, Pulkovo Havalimanı ev sahipliğinde düzenlendi. Programın açılış panelinde konuşan Pulkovo Havalimanı Genel Müdür Yardımcısı Asiyat Khalvashi, Türkiye ile St. Petersburg arasındaki hava köprüsünü güçlendirme konusundaki kararlılıklarını vurgulayarak, “Türkiye, St. Petersburg turizmi açısından stratejik bir öneme sahip en güçlü pazarlardan biri. Türkiye ile St. Petersburg arasındaki hava köprüsünü yalnızca mevcut kapasiteyle sürdürmek değil, çok daha ileriye taşımak öncelikli hedeflerimiz arasında yer alıyor. Pulkovo Havalimanı olarak, İstanbul başta olmak üzere Türkiye’nin farklı şehirlerinden gelecek yolcu trafiğini artırmaya yönelik hem havayolu şirketleriyle hem de tur operatörleriyle çok yönlü iş birlikleri geliştiriyoruz” dedi.

St. Petersburg’un sahip kültürel zenginlik, sanat altyapısı ve dört mevsime yayılan turizm potansiyelinin Türk ziyaretçiler için son derece güçlü bir deneyim sunduğuna işaret eden Khalvashi, “Bu doğrultuda, tur operatörleriyle birlikte geliştirilecek yeni nesil tur paketlerinin, iki ülke arasındaki turizm hareketliliğini ciddi ölçüde artıracağına inanıyoruz. Ayrıca e-vize uygulamasının sağladığı kolaylık ve kısa uçuş süresi sayesinde St. Petersburg’u Türk turistler için ‘yakın ve ulaşılabilir bir Avrupa deneyimi’ olarak konumlandırıyoruz. Amacımız, sadece yolcu sayısını artırmak değil; aynı zamanda sürdürülebilir, kaliteli ve uzun vadeli bir turizm köprüsü kurmak” diye konuştu.

St Petersburg Türkiye Başkonsolosu Başar Başol da bu girişimin iki ülke arasındaki kültürel ve ticari bağları pekiştirecek kritik bir adım olduğunun altını çizerek, “Bu tür organizasyonlar, sadece turizm hareketliliğini artırmakla kalmıyor; aynı zamanda iki ülke insanı arasında karşılıklı anlayışı ve etkileşimi güçlendiren çok değerli platformlar sunuyor” dedi.

Panelde, St Petersburg Dış İlişkiler Komitesi Başkan Yardımcısı, Dış Ekonomik İşbirliği Dairesi Başkanı Nizami Mamishev, The Meet kurucusu Gökhan Erdoğan ile Astoria ve Angleterre otellerinin ticari direktörü Ekaterina Andreyeva da birer konuşma yaparak iki ülke arasındaki turizm gelişmesinin önemine dikkat çekti.

Hermitage Müzesi’nde Türk Heyetine Özel Protokol

Katılımcılar program kapsamında şehrin lüks konaklama portföyünden lojistik imkânlarına ve modern turizm altyapısına kadar tüm detayları yakından inceleme fırsatı buldu. Etkinliğin en prestijli durağı olan Hermitage Müzesi, normal ziyaret saatleri dışında yalnızca Türk profesyonellere özel olarak kapılarını açtığı protokollü gece turuyla St. Petersburg’un Türk pazarına verdiği önemi somut biçimde ortaya koydu.

Geleceğin Tur Paketleri Masaya Yatırıldı

Organizasyonun ikinci gününde düzenlenen panellerde, Pulkovo Havalimanı yöneticileri ve şehrin önde gelen otel temsilcileriyle birebir görüşmeler gerçekleştirildi. Havayolu şirketlerinin sunduğu avantajlı uçuş seçeneklerinin de ele alındığı bu görüşmelerde, önümüzdeki dönemde hayata geçirilecek tur paketleri için stratejik iş birliği modelleri geliştirildi.

Görüşmelerin ardından katılımcılar, düzenlenen görkemli gala gecesinde bir araya geldiler. 

E-Vize ve Ulaşım Kolaylığıyla Yeni Gözde Destinasyon

St. Petersburg, Türk turistler için her geçen gün daha cazip bir destinasyon haline geliyor. Hiçbir belge gerekmeden online olarak 4 günde vize alınabilmesi, şehre erişimi büyük ölçüde kolaylaştırırken İstanbul’dan kalkan günlük direkt seferler St. Petersburg’u yalnızca 3,5 saatlik bir uçuş mesafesine taşıyor. Artan uçuş kapasitesiyle birlikte bilet fiyatlarının da rekabetçi seviyelere gerilediği şehir, bütçe dostu paket turların önünü açıyor. 

Dünyanın en prestijli bale ve opera performanslarına ev sahipliği yapan Mariinsky Tiyatrosu, Hermitage başta olmak üzere 230’u aşkın müze, dünya çapındaki koleksiyonlarıyla ziyaretçilerini bekliyor. Mayıs sonu ile Temmuz ortası arasındaki “Beyaz Geceler” döneminde güneşin bir türlü batmadığı bu kentte; Dostoyevski rotası, birbirinden ihtişamlı saraylar şehri adeta yürüyerek keşfedilen bir açık hava müzesine dönüştürüyor.

Bahamalar bayraklı 134 metre uzunluğundaki gemi, Bodrum Limanı'nın iskelesine yanaştırıldı.

Kuşadası Limanı'ndan gelen gemide çoğu ABD'li 247 yolcu ile 197 personel bulunuyor.

Gemiden inen turistler, gümrük işlemlerinin ardından tarihi ve turistik yerleri ziyaret etmek üzere limandan ayrıldı.

Akşam saatlerinde ilçeden demir alacak kruvaziyerin bir sonraki durağının Santorini Limanı olacağı öğrenildi.

Antalya ve Ege’de rezervasyonlar geriledi

Turizm sektör temsilcilerine göre savaşın etkisiyle özellikle Avrupalı turistlerin yoğun ilgi gösterdiği Paskalya dönemi beklentilerin altında kaldı. Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Yönetim Kurulu Üyesi Elif Ural, Akdeniz bölgesinde yurt dışı rezervasyonlarında yaklaşık %60’a varan düşüş yaşandığını belirtiyor.

Ural, ateşkes sonrası kısmi toparlanma görülse de İngiltere ve Avrupa’dan Eylül–Kasım dönemine yönelik rezervasyonların hâlâ zayıf seyrettiğini vurguluyor.

“Talep zayıf kalacak” uyarısı

İngiliz danışmanlık şirketi Oxford Economics tarafından yapılan analizlerde, Orta Doğu’daki güvenlik endişelerinin turizm talebini baskıladığı ve özellikle Körfez ülkelerinde ciddi daralma yaşandığı ifade edildi.

Şirket ekonomistlerinden Jessie Smith, Türkiye’nin Ortadoğu pazarına bağımlılığı nedeniyle risk altında olduğunu belirterek, “İkame destinasyonlar olsa da bu yeterli olmayabilir” değerlendirmesinde bulundu.

Doğu Karadeniz ve iç destinasyonlar da etkilendi

Sektör temsilcileri, özellikle Doğu Karadeniz’in Körfez ülkelerinden gelen turistlere bağımlı olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle bölgedeki talep düşüşü daha belirgin hissediliyor.

Kurumsal turizm alanında faaliyet gösteren GlobeMeets & Oliva MICE yetkilisi Hüseyin Kurt, Ortadoğu pazarındaki daralmanın Van ve İstanbul gibi İran turistine bağlı destinasyonları da olumsuz etkilediğini belirtiyor.

Avrupa yön değiştiriyor

Seyahat acenteleri, Avrupalı turistlerin risk algısı nedeniyle Türkiye, Yunanistan ve Kıbrıs gibi destinasyonlardan İspanya, İtalya ve Hırvatistan gibi daha batı rotalarına yöneldiğini bildiriyor. Bu durum Türkiye’nin yaz sezonu beklentilerini aşağı çekiyor.

İstanbul’da doluluk geriledi

ABD merkezli veri şirketi Lighthouse Intelligence verilerine göre İstanbul otellerinde Nisan ayı doluluk oranı geçen yıla göre düşerek %47,5 seviyesine geriledi. Ancak şehirde ciddi bir iptal dalgası yaşanmadığı belirtiliyor.

Buna rağmen rezervasyon artış hızının geçen yıla göre daha düzensiz olduğu ifade ediliyor.

Uçuş iptalleri ve maliyet baskısı arttı

Havacılık veri analiz şirketi Cirium verilerine göre Orta Doğu ve Afrika’da uçuş iptalleri kısa sürede ciddi oranda arttı. Bu durum Türkiye çıkışlı ve varışlı tur paketlerinde maliyetleri yükseltti.

Sektör temsilcileri özellikle artan yakıt fiyatlarının bilet maliyetlerine %5–10 arasında yansıdığını ve kâr marjlarını düşürdüğünü belirtiyor.

“Toparlanma bir yılı bulabilir”

Turizm sektörü temsilcileri, gerilimin sona ermesi halinde bile toparlanmanın zaman alacağını öngörüyor. Elif Ural, Ortadoğu pazarının yeniden eski seviyesine dönmesinin en az bir yıl sürebileceğini ifade ediyor.

Uzmanlara göre sektör, 2026 sezonunda jeopolitik risklerin gölgesinde kâr marjı baskısıyla karşı karşıya kalabilir.

Rapora göre, İstanbul Havalimanı bu dönemde günlük ortalama 1472 uçuşla Avrupa'nın en yoğun havalimanları arasında ilk sırada yer aldı.

İstanbul Havalimanı'nı günlük 1346 uçuşla Amsterdam, 1335 uçuşla Paris Charles de Gaulle, 1290 uçuşla Londra Heathrow, 1246 uçuşla Madrid havalimanları takip etti.